Lange tijd kocht ik mijn sla in de supermarkt. Tot het eerste groentepakket uit onze eigen tuinderij. De sla die ik die week aansneed bleek geen sla, maar een paar waterige groene blaadjes vergeleken met wat hier groeide. Voller, steviger, met smaak die mij verraste. Sindsdien kijk ik anders naar wat een groentepakket uit Flevoland eigenlijk is.
Een groentepakket dat meebeweegt met het seizoen
Een groentepakket uit Flevoland is een wekelijkse selectie verse groenten van een lokale teler, samengesteld op basis van wat op dat moment rijp en oogstbaar is. Niet vooraf gepland. Niet ingevlogen. Niet zelf samengesteld. Wat de tuin die week geeft, dat krijg je mee naar huis.
Het verschil met een supermarkt-aankoop zit hierin: in de supermarkt liggen alle seizoenen gelijktijdig naast elkaar. Aardbeien in januari, tomaten in maart, sperziebonen in november. Bij een seizoenspakket eet je mee met wat het Nederlandse landschap op dat moment voortbrengt. Eind mei is dat anders dan begin oktober.
Bij Yūgen Forest stellen we elke vrijdag pakketten samen op een natuurlandgoed van 52 hectare in Dronten. Vier tot zes soorten seizoensgroenten per pakket, soms aangevuld met kruiden of fruit van het land. Het seizoen loopt van eind mei tot eind november. Daarna laten we de tuin rusten en de bodem zijn werk doen, want alleen zo blijft een tuinderij ook over twintig jaar nog vruchtbaar.
Onze teelt is regeneratief. Dat is een stap verder dan biologisch. Regeneratieve teelt is landbouw die de bodem niet uitput maar verrijkt, door soortenrijkdom, geen pesticiden en actief beheer van het bodemleven. Met principes uit permacultuur en agro-ecologie wordt het land elk seizoen vruchtbaarder in plaats van schraler.
Sommige groenten lopen door meerdere seizoenen heen. Aardappel, ui en knoflook bijvoorbeeld, die we in de zomer oogsten en daarna lang bewaren. Daardoor heb je in een pakket vaak een basis voor een avondmaaltijd, naast de wisselende seizoensvariatie.
Voorjaar en begin zomer (mei tot juli)
Het seizoen begint zacht. De eerste pakketten van eind mei en juni zijn licht en groen, met veel bladgroenten die snel groeien zodra de bodem warm wordt.
Wat je deze maanden in een Flevolands pakket kunt verwachten:
- Verschillende soorten sla, van krop tot eikenblad en snijsla
- Spinazie en snijbiet
- Lente-uitjes en bosui
- Radijs en raapsteeltjes
- Postelein en winterpostelein als naloop
- Rabarber en eerste aardbeien in juni
- Tuinbonen, peultjes en sugarsnaps in juni en juli
- Verse “groene” knoflook (lookpijp) vanaf eind juni
- Eerste vroege aardappel (kleine rassen, juni en juli)
- Verse kruiden: bieslook, peterselie, dille, basilicum
Dit is ook de periode waarin je het verschil tussen veld en plastic verpakking het scherpst proeft. Een veldverse krop sla, zojuist gesneden, smaakt anders dan een sla die dagen in een schap heeft gestaan. De textuur is steviger, het sap helderder, de smaak voller.
Hoogzomer (juli tot september)
In de hoogzomer wordt het pakket kleurrijker en zwaarder. De vruchtgroenten komen op gang en de tuin geeft volop.
Wat je deze maanden in een Flevolands pakket kunt verwachten:
- Tomaten in vele soorten en kleuren, van vleestomaat tot kerstomaat en oude rassen als Black Krim of Green Zebra
- Aardappel in verschillende rassen, vroege en latere soorten
- Verse uien, sjalotten en rode uien
- Knoflook, vers en daarna gedroogd na de oogst in juli
- Courgette en patisson
- Komkommer
- Paprika en aubergine
- Sperziebonen en pronkbonen
- Bietjes, vroege wortels en peterseliewortel
- Bessen, frambozen en bramen
- Eetbare bloemen zoals borage, oost-indische kers, goudsbloem en viooltje
- Mediterrane kruiden: basilicum, oregano, koriander
Dit is ook het moment waarop oude tomatenrassen zich onderscheiden. Een Black Krim heeft een diepere, bijna rokerige smaak die je in geen enkele supermarkt-tomaat terugvindt. De rassen zijn niet voor de logistiek geselecteerd, maar voor wat ze opleveren op het bord.
Nazomer en herfst (september tot november)
Het laatste deel van het seizoen voelt anders aan. Het pakket wordt dichter, aardser, en draagt het licht van een korter wordende dag in zich.
Wat je deze maanden in een Flevolands pakket kunt verwachten:
- Pompoenen in soorten: Hokkaido, butternut, muskaat
- Bewaar-aardappel in verschillende rassen
- Bewaar-uien, sjalotten en knoflook uit de zomeroogst
- Pastinaak en peterseliewortel
- Knolselderij en koolrabi
- Verschillende kolen: spitskool, palmkool, savooie, rode kool en boerenkool
- Witlof en veldsla
- Wortels en bietjes uit de naoogst
- Late appels en peren
- Walnoten en hazelnoten in oktober
Pompoen verdient een aparte vermelding. Een Hokkaido die op gezonde grond is gegroeid en bij oogst is doorgerijpt smaakt naar kastanje, niet naar de waterige knol uit een schap. Dat verschil merk je zodra je hem rooster of er soep van trekt.
Vergeten rassen die je niet in de supermarkt vindt
Een van de mooiste dingen aan een lokaal regeneratief pakket is dat je groenten ontmoet die uit het collectieve menu zijn verdwenen.
IJskruid bijvoorbeeld. Een glinsterend kruidachtig blad met natuurlijk zoute kristallen. Een gast vertelde me onlangs: “Ik wist niet eens dat ijskruid bestond, maar nu eet ik het bij elke salade. Die crunch verrast iedereen aan tafel.” Het soort opmerking dat we vaker horen zodra mensen een paar weken meedraaien in het seizoen.
Andere rassen die in onze pakketten kunnen verschijnen:
- Schorseneren, ooit standaard op de Nederlandse winter-tafel
- Aardpeer, ook wel Jeruzalemartisjok, met een zoete nootachtige smaak
- Vitelotte en andere oude aardappelrassen, met dieppaars vlees en nootachtige smaak
- Goudbiet en Chioggia-biet, met opvallende roze-witte ringen in de doorsnede
- Goede Hendrik, een wilde spinazie die op de bosrand groeit
- Kardoen, familie van de artisjok
- Erfgoed-courgettes, geel en rond, die je in geen enkele supermarktketen vindt
Bij elk pakket sturen we een handvol recepten mee per e-mail. Dat is geen extra service, maar wat het pakket bruikbaar maakt naast je gewone weekboodschappen. Vooral voor groenten waar je niet meteen mee weet wat te doen helpt het om concrete suggesties te krijgen. Veel pakkethouders laten ons weten dat juist die recepten hun manier van koken hebben veranderd.
Wat een groentepakket uit Flevoland anders maakt
Het verschil met een groot, landelijk pakket-abonnement zit niet alleen in de afstand van het land tot je keuken. Het zit in hoe de groenten zijn geteeld.
Onderzoek laat zien dat groenten op gezonde, regeneratief beheerde grond een hogere voedingswaarde halen dan groenten op uitgeputte landbouwgrond. De Amerikaanse hoogleraar bodemkunde David Montgomery beschrijft in zijn werk meetbare verschillen in mineralen en plantfytonutriënten tussen regeneratief en conventioneel geteelde gewassen. De grond doet het werk, niet alleen het zaad.
Praktisch betekent dit dat de smaak intenser is en dat een kleinere portie meer kan geven dan een grote portie van waterige groenten. Het is geen claim die we zelf bedacht hebben. Het is iets dat je gaat merken zodra je een paar weken meedraait.
Daar komt bij dat onze grond PFAS-vrij is en dat we zonder pesticiden of kunstmest werken. Wat je proeft komt rechtstreeks van het land, met alle smaken en mineralen die de bodem ons aanlevert.
Hoe het bij Yūgen Forest werkt
Het seizoen loopt van 29 mei tot en met 27 november. Elke vrijdag haal je je pakket op locatie op tussen 09:30 en 18:00 uur, in Dronten. We werken met drie formaten groentepakketten: een klein pakket, een normaal pakket en een proefpakket van vier vrijdagen in juni voor wie eerst wil kennismaken zonder een heel seizoen vast te leggen.
Per pakket-formaat hebben we drie prijsniveaus. Niet als sales-trucje, maar omdat we willen dat iedereen naar draagkracht mee kan eten. Elke week ontvang je een e-mail met updates uit de tuinderij en recepten bij de groenten van die week.
Wat je betaalt komt direct ten goede aan de regeneratieve ontwikkeling van het natuurgebied en aan onze sociaal-maatschappelijke doelen. Mee-eten is bij ons letterlijk meedoen aan het rijker maken van een stukje Flevolands landschap.
Wil je eerst zien waar je groenten vandaan komen? Op onze maandelijkse open dag in het hoogseizoen neemt onze regeneratieve boer je mee door de tuinderij. Langs de no-dig bedden, de deep-mulch tuin en de kassen, met al zijn verhalen over wat goed gaat en wat misgaat.
Veelgestelde vragen
Wat zit er gemiddeld in een Yūgen-groentepakket?
Vier tot zes soorten seizoensgroenten, soms aangevuld met kruiden of fruit. Wat erin zit hangt af van wat die week op de tuinderij rijp is. Geen twee pakketten zijn precies hetzelfde.
Wat is het verschil tussen een biologisch en een regeneratief groentepakket?
Biologische teelt sluit chemische bestrijding en kunstmest uit. Regeneratieve teelt gaat verder en zet actief in op het verrijken van de bodem en het versterken van biodiversiteit, met principes uit permacultuur en agro-ecologie. De grond wordt elk jaar vruchtbaarder in plaats van schraler.
Wanneer kan ik een groentepakket bestellen bij Yūgen Forest?
Het seizoen loopt van 29 mei tot 27 november. Aanmelden kan voor het hele seizoen of voor het proefpakket van vier vrijdagen in juni. Buiten dit seizoen leveren we geen pakketten, dan rust het land.
Waar haal ik mijn groentepakket op?
Op locatie bij Yūgen Forest in Dronten, elke vrijdag tussen 09:30 en 18:00 uur. Op een half uur rijden vanuit Lelystad, Kampen en Zwolle
Krijg ik recepten bij mijn groentepakket?
Ja. Elke week ontvang je per e-mail recept-suggesties bij de groenten in je pakket, juist voor de minder bekende rassen. Veel pakkethouders laten weten dat ze hierdoor anders zijn gaan koken.
Eten met het ritme van de natuur
Een regeneratief groentepakket uit Flevoland verandert iets meer dan alleen je weekmenu. Het brengt het seizoen weer terug op je bord en laat je proeven wat regeneratief geteelde groenten echt zijn. Soms confronterend, vaker verrassend, en altijd dichter bij waar je woont dan je dacht.
Wil je het zelf proeven? Bekijk de groentepakketten en aanmeldopties, of plan een bezoek aan de tuinderij op een van de open dagen. Dan zie je waar je groenten vandaan komen en met wie je mee-eet.